ürkiye’de bir ürün ya da hizmet satın aldığın anda tüketici sayılırsın. Bu da seni, satıcıya veya firmaya karşı korunan taraf yapar. Yani “firma ne derse o olur” diye bir şey yok.
1. Ayıplı Mal ve Hizmette Hakların
Satın aldığın ürün veya hizmet;
- Bozuksa
- Eksikse
- Söylenenden farklıysa
- Kısa sürede arızalanıyorsa
ayıplı sayılır.
Bu durumda senin şu hakların vardır (seçim hakkı sende):
- Ürünü iade edip paranı geri isteme
- Ürünün yenisiyle değiştirilmesini isteme
- Ücretsiz onarım talep etme
- Ayıp oranında bedel indirimi isteme
Firma “bunu yapamayız” diyemez.
Seçim hakkı tüketiciye aittir, firmaya değil.
2. Cayma Hakkı (Sebep Göstermeden)
Özellikle internet, telefon, kapıdan satış gibi yöntemlerde:
- 14 gün içinde
- Hiçbir gerekçe göstermeden
- Ceza ödemeden
alışverişten cayma hakkın vardır.
Önemli detaylar:
- “İade almıyoruz” yazmaları geçersizdir
- Kargo masrafı çoğu durumda satıcıya aittir
- Ürün kullanılmamış olmalı (deneme hakkı saklıdır)
3. Garanti Hakkı
Türkiye’de satılan çoğu ürün en az 2 yıl garantilidir.
Garanti kapsamında:
- Ücret talep edilemez
- “Kullanıcı hatası” iddiası ispatlanmak zorundadır
- Aynı arıza tekrar ederse değişim veya iade hakkı doğar
Garanti belgesi kaybolsa bile hakların kaybolmaz.
Fatura yeterlidir.
4. Aldatıcı Reklamlara Karşı Hakların
Reklamda söylenen ile gerçek uyuşmuyorsa:
- Yanıltıcı indirim
- Gerçek dışı vaat
- Gizli masraflar
- Küçük yazıyla kandırma
bu durum tüketiciyi aldatma sayılır.
Şikâyet edebilirsin ve firma ceza alabilir.
5. Sözleşme Okumadan İmzalamaya Zorlanamazsın
- Uzun sözleşmeler
- Küçük puntolar
- Sonradan eklenen maddeler
seni bağlamaz.
Ayrıca:
- Haksız şartlar geçersizdir
- “Kabul etmezsen alamazsın” dayatması hukuka aykırıdır
6. İade Almıyoruz Demeleri Yasal Değil
Sık duyulan ama yanlış olan cümleler:
- “İade yok”
- “Değişim var ama para iadesi yok”
- “Kampanyalı üründe iade olmaz”
Bunlar kanuna aykırıdır.
Kanun, mağaza politikasından üstündür.
7. Tüketici Hakem Heyeti’ne Ücretsiz Başvuru Hakkın Var
Sorun çözülmezse:
- Avukat gerekmez
- Ücret yok
- E-Devlet üzerinden yapılır
Belirli bir tutara kadar olan uyuşmazlıklarda:
- Hakem heyeti kararı bağlayıcıdır
- Firma uymak zorundadır
8. Hizmetlerde de Tüketicisin
Sadece ürün değil;
- İnternet
- GSM
- Elektrik
- Su
- Abonelikler
- Özel kurslar
- Teknik servisler
hepsi tüketici kapsamındadır.
Hizmet eksik veya ayıplıysa hakların aynıdır.
9. Bilgilendirilme Hakkın Var
Satıcı:
- Fiyatı açıkça söylemek zorunda
- Ek ücretleri önceden bildirmek zorunda
- Kampanya şartlarını net anlatmak zorunda
Sürpriz masraf çıkaramaz.
10. Hakkını Aradığın İçin Suçlu Değilsin
- Şikâyet etmek ayıp değildir
- Hak istemek terbiyesizlik değildir
- Firma seni “müşteri kaybettik” diye suçlayamaz
Hakkını aramayan tüketici, sadece kendine değil topluma da zarar verir.
Bir yanıt yazın